Όταν μια φιλία χάνει τη ζεστασιά της: πότε η απόσταση γίνεται η πιο υγιής επιλογή

Οι φιλίες δεν τελειώνουν πάντα επειδή έγινε ένας μεγάλος καβγάς. Μερικές φορές τελειώνουν σιωπηλά. Ένα μήνυμα που μένει χωρίς ουσιαστική απάντηση, μια συζήτηση που δεν γίνεται ποτέ, ένα ενδιαφέρον που μειώνεται σταδιακά. Και κάποια στιγμή ένας άνθρωπος αρχίζει να αναρωτιέται: «Υπάρχει ακόμα πραγματική σχέση εδώ ή απλώς κρατάμε μια τυπική επαφή;»

Η φιλία δεν χρειάζεται καθημερινή επικοινωνία για να είναι αληθινή. Οι άνθρωποι αλλάζουν, οι υποχρεώσεις αυξάνονται, οι ζωές παίρνουν διαφορετικούς δρόμους. Όμως υπάρχει μια διαφορά ανάμεσα στην αλλαγή και στην αδιαφορία.

Μια ουσιαστική φιλία βασίζεται στην αμοιβαιότητα. Δεν σημαίνει ότι δύο άνθρωποι θα δίνουν πάντα ακριβώς τα ίδια πράγματα ή τον ίδιο χρόνο. Σημαίνει όμως ότι και οι δύο νιώθουν πως έχουν αξία μέσα στη σχέση. Ότι μπορούν να μιλήσουν, να ακουστούν και να νιώσουν αποδοχή.

Πολλές φορές ένας άνθρωπος μπορεί να βρίσκεται δίπλα μας σε μια δύσκολη περίοδο και αυτό να δημιουργεί έναν δυνατό δεσμό. Όταν όμως η δύσκολη περίοδος περάσει, η πραγματική ποιότητα της σχέσης φαίνεται: παραμένει η εκτίμηση και η φροντίδα ή ο άλλος εξαφανίζεται σαν να μην υπήρξε ποτέ αυτή η σύνδεση;

Το να απομακρυνθεί κάποιος από μια φιλία που δεν του προσφέρει πλέον σεβασμό και ζεστασιά δεν είναι πάντα εγωισμός. Μπορεί να είναι μια πράξη αυτοσεβασμού. Δεν σημαίνει ότι μισεί τον άλλον ή ότι διαγράφει όσα καλά υπήρξαν. Σημαίνει ότι αναγνωρίζει πως μια σχέση χωρίς αμοιβαιότητα μπορεί να γίνει πηγή συνεχούς απογοήτευσης.

Φυσικά, κάθε άνθρωπος έχει δικαίωμα να αλλάξει, να δημιουργήσει νέους κύκλους και να δώσει χρόνο σε άλλες πλευρές της ζωής του. Όμως και ο άλλος άνθρωπος έχει δικαίωμα να πει: «Δεν θέλω να είμαι σε μια σχέση όπου νιώθω ότι απλώς περισσεύω».

Στο τέλος, ίσως το πιο σημαντικό στοιχείο μιας φιλίας δεν είναι πόσα χρόνια κρατάει. Είναι το πώς νιώθουμε μέσα σε αυτά τα χρόνια. Νιώθουμε αποδοχή; Νιώθουμε ότι μας υπολογίζουν; Νιώθουμε ότι υπάρχει ένας άνθρωπος απέναντί μας και όχι απλώς μια παρουσία;

Γιατί μια φιλία μπορεί να αλλάξει μορφή και να παραμείνει όμορφη. Αλλά όταν χαθεί η εκτίμηση, η εμπιστοσύνη και η ανθρώπινη ζεστασιά, τότε ίσως η απομάκρυνση να είναι ο πιο ήρεμος τρόπος να προστατεύσει ο καθένας την ψυχική του ισορροπία.

Όταν μια φιλία απομακρύνεται: υπάρχει τρόπος να ξαναβρεθεί η σύνδεση;

Από την οπτική ενός ειδικού ψυχικής υγείας

Οι ανθρώπινες σχέσεις περνούν φάσεις. Ακόμα και δυνατές φιλίες μπορεί κάποια στιγμή να αλλάξουν ρυθμό, ιδιαίτερα όταν αλλάζουν οι συνθήκες ζωής, οι ανάγκες και οι προτεραιότητες των ανθρώπων.

Όμως η απόσταση δεν σημαίνει πάντα ότι η σχέση έχει τελειώσει. Πριν οδηγηθούμε σε μια οριστική ρήξη, αξίζει να υπάρξει μια ειλικρινής προσπάθεια επικοινωνίας.

Συχνά το πρόβλημα δεν είναι μόνο η μειωμένη επικοινωνία. Είναι το συναίσθημα που δημιουργείται στον έναν άνθρωπο: «Δεν με βλέπουν πια», «δεν έχω χώρο στη ζωή του άλλου», «η παρουσία μου δεν έχει την ίδια αξία». Όταν αυτά τα συναισθήματα συσσωρεύονται, μπορεί να εμφανιστούν θυμός, απογοήτευση ή η ανάγκη να απομακρυνθούμε για να προστατευτούμε.

Μια υγιής προσπάθεια αποκατάστασης ξεκινά όχι με κατηγορίες, αλλά με έκφραση συναισθήματος:

«Μου λείπει η επικοινωνία που είχαμε. Νιώθω ότι έχουμε απομακρυνθεί και θα ήθελα να καταλάβω τι έχει αλλάξει».

Αυτό αφήνει χώρο και στις δύο πλευρές. Ο ένας άνθρωπος μπορεί να εξηγήσει ότι έχει αλλάξει η ζωή του, ενώ ο άλλος μπορεί να μιλήσει για την ανάγκη του να νιώθει ότι η σχέση παραμένει σημαντική.

Ταυτόχρονα, είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι μια σχέση δεν μπορεί να σωθεί από έναν άνθρωπο μόνο. Η φιλία χρειάζεται δύο ανθρώπους που θέλουν να συναντηθούν κάπου στη μέση. Η προσπάθεια έχει νόημα όταν υπάρχει διάθεση και από τις δύο πλευρές για κατανόηση και σεβασμό.

Ακόμα κι αν τελικά μια φιλία δεν συνεχιστεί, μια ήρεμη και ειλικρινής συζήτηση μπορεί να βοηθήσει ώστε να κλείσει ένας κύκλος χωρίς προσβολές και χωρίς να ακυρωθούν όσα όμορφα υπήρξαν.

Γιατί πολλές φορές το ζητούμενο δεν είναι να κρατήσουμε μια σχέση με κάθε κόστος. Είναι να καταλάβουμε αν υπάρχει ακόμη η βάση πάνω στην οποία μπορεί να χτιστεί ξανά: η εκτίμηση, η εμπιστοσύνη και η ανθρώπινη ζεστασιά.