Το κορίτσι με τα μελιά μάτια

Την είχε προσέξει πρώτη φορά ένα απόγευμα του Σεπτέμβρη.

Δεν έκανε τίποτα ιδιαίτερο.

Δεν φορούσε κάτι εντυπωσιακό.

Δεν γελούσε δυνατά για να τραβήξει τα βλέμματα.

Καθόταν απλώς στην άκρη μιας μικρής πλατείας και κρατούσε ένα βιβλίο στα γόνατά της.

Κι όμως, όταν σήκωσε τα μάτια της, ο κόσμος γύρω του σαν να χαμήλωσε για λίγο την έντασή του.

Είχε μάτια μελί.

Όχι εκείνο το συνηθισμένο καστανό.

Μελί.

Σαν να είχαν μέσα τους λίγο από το χρώμα του μελιού και λίγο από το χρώμα του απογεύματος.

Ο Αντώνης την κοίταξε για ένα δευτερόλεπτο παραπάνω απ' όσο έπρεπε.

Εκείνη το κατάλαβε.

Χαμογέλασε.

Και ξανακοίταξε το βιβλίο της.

Αυτό ήταν.

Τίποτα περισσότερο.

Τότε.

Γιατί μερικές γνωριμίες δεν χρειάζονται μεγάλη αρχή.

Χρειάζονται μόνο ένα βλέμμα που θα αρνηθεί να φύγει από τη μνήμη.

Τις επόμενες ημέρες άρχισε να τη συναντά.

Πάντα σχεδόν την ίδια ώρα.

Εκείνη με το βιβλίο.

Εκείνος με μια δικαιολογία για να περνά από την πλατεία.

Μια μέρα της είπε:

«Τι διαβάζεις;»

«Μια ιστορία για ανθρώπους που συναντήθηκαν αργά.»

«Και γιατί αργά;»

Τον κοίταξε.

Τα μελί μάτια της έλαμψαν.

«Γιατί μερικοί άνθρωποι χρειάζονται χρόνο για να καταλάβουν ότι έψαχναν ο ένας τον άλλον.»

Δεν απάντησε.

Δεν βρήκε τι να πει.

Και ίσως εκείνη τη στιγμή να άρχισε η ιστορία τους.

Όχι με ένα φιλί.

Όχι με μια μεγάλη δήλωση.

Με μια φράση.

Τα χρόνια πέρασαν.

Και όπως συμβαίνει στη ζωή, οι δρόμοι τους κάποτε χώρισαν.

Δεν υπήρξε καβγάς.

Δεν υπήρξε προδοσία.

Μόνο εκείνη η σιωπηλή απόσταση που δημιουργείται όταν δύο άνθρωποι αγαπιούνται αλλά η ζωή αποφασίζει να τους δοκιμάσει με διαφορετικούς δρόμους.

Ο Αντώνης έφυγε.

Εκείνη έμεινε.

Και τα χρόνια έγιναν πολλά.

Πολύ περισσότερα απ' όσα θα ήθελε.

Μέχρι ένα φθινοπωρινό απόγευμα.

Ήταν πάλι στην ίδια πλατεία.

Την ίδια ώρα σχεδόν.

Κάθισε στο παγκάκι.

Κοίταξε γύρω του.

Το παλιό περίπτερο είχε φύγει.

Το δέντρο είχε μεγαλώσει.

Το καφενείο είχε αλλάξει όνομα.

Και τότε άκουσε μια φωνή πίσω του.

«Ακόμα περνάς από εδώ;»

Γύρισε.

Και για μια στιγμή δεν είδε μια γυναίκα.

Είδε εκείνο το κορίτσι.

Τα μαλλιά της είχαν αλλάξει.

Το πρόσωπό της είχε πάνω του τα χρόνια.

Αλλά τα μάτια...

Τα μάτια ήταν ίδια.

Μελί.

Ήσυχα.

Ζωντανά.

Τον κοίταξε και χαμογέλασε.

«Το βιβλίο το τελείωσες;» τον ρώτησε.

Ο Αντώνης γέλασε.

«Όχι.»

«Τόσα χρόνια και ακόμα δεν το τελείωσες;»

«Μάλλον περίμενα το τέλος.»

Εκείνη κάθισε δίπλα του.

Έμειναν για λίγο σιωπηλοί.

Κανείς δεν ρώτησε πού ήταν ο ένας όλο αυτό το διάστημα.

Δεν χρειαζόταν.

Υπήρχαν ερωτήσεις που μπορούσαν να περιμένουν.

Και άλλες που δεν είχαν πια σημασία.

Εκείνο το απόγευμα δεν υποσχέθηκαν τίποτα.

Δεν είπαν μεγάλες κουβέντες.

Απλώς περπάτησαν μαζί μέχρι το τέλος της πλατείας.

Και λίγο πριν χωρίσουν, εκείνη τον κοίταξε ξανά.

Τα μελί μάτια της ήταν ίδια.

Μόνο που τώρα ο Αντώνης ήξερε κάτι που δεν ήξερε τότε:

Δεν είναι όλοι οι άνθρωποι που περνούν από τη ζωή μας γραφτό να μείνουν.

Μερικοί όμως αφήνουν μέσα μας ένα χρώμα.

Και όσο κι αν περάσουν τα χρόνια,

το βλέμμα τους δεν ξεθωριάζει ποτέ. 

 

Όταν η Αγάπη Γίνεται Ιδιοκτησία μέσα στο πλανεμένο  μυαλο κάποιου 

Η βία μέσα στις σχέσεις, ο πληγωμένος εγωισμός και η ανάγκη για έλεγχο

Μια σχέση θα έπρεπε να είναι ένας τόπος όπου δύο άνθρωποι συναντιούνται ελεύθεροι.

Όχι ένας να ανήκει στον άλλον.
Όχι ο ένας να ελέγχει τον άλλον.
Όχι η αγάπη να γίνεται φόβος.

Κι όμως, κάποιες φορές εκεί ακριβώς αρχίζει η βία.

Δεν ξεκινά πάντα με ένα χτύπημα.

Μπορεί να ξεκινήσει με μια ερώτηση:

«Πού ήσουν;»

Ύστερα γίνεται απαίτηση:

«Με ποιον μιλούσες;»

Μετά έρχεται ο έλεγχος, η ζήλια, η απομόνωση, οι προσβολές, οι απειλές.

Και κάποια στιγμή αυτό που παρουσιαζόταν ως «αγάπη» έχει μετατραπεί σε φυλακή.

Όταν η ζήλια βαφτίζεται αγάπη

Υπάρχει μια επικίνδυνη παρεξήγηση:

ότι όποιος ζηλεύει πολύ, αγαπά πολύ.

Δεν είναι απαραίτητα έτσι.

Η αγάπη δεν χρειάζεται να παρακολουθεί.
Δεν χρειάζεται να ελέγχει το κινητό του άλλου.
Δεν χρειάζεται να αποφασίζει με ποιους θα μιλάει, πού θα πηγαίνει ή τι θα φοράει.

Η εμπιστοσύνη αφήνει χώρο. Η κτητικότητα τον μικραίνει.

Και όταν ο ένας άνθρωπος αισθάνεται ότι πρέπει διαρκώς να αποδεικνύει την αφοσίωσή του για να αποφύγει έναν καβγά, η σχέση έχει ήδη χάσει κάτι πολύ σημαντικό:

την ελευθερία.

Και όταν έρχεται ο χωρισμός;

Εδώ βρίσκεται μια από τις πιο σκοτεινές πλευρές.

Ένας χωρισμός μπορεί να φέρει πόνο, θυμό, απογοήτευση και βαθιά θλίψη.

Αυτά είναι ανθρώπινα συναισθήματα.

Όμως ο πόνος δεν δίνει σε κανέναν δικαίωμα να ελέγχει, να απειλεί ή να βλάπτει έναν άλλο άνθρωπο.

Η φράση:

«Αφού δεν θα είσαι μαζί μου, δεν θα είσαι με κανέναν»

δεν είναι μεγάλη αγάπη.

Είναι μια αντίληψη ιδιοκτησίας.

Και όταν η πληγωμένη υπερηφάνεια συναντά την ανάγκη για έλεγχο, η κατάσταση μπορεί να γίνει εξαιρετικά επικίνδυνη.

Γι' αυτό δεν πρέπει να ρομαντικοποιούμε τη ζήλια ούτε να βαφτίζουμε την κτητικότητα «πάθος».

Η ευθύνη αρχίζει πολύ πριν από τη βία

Εδώ επιστρέφουμε στις αξίες.

Στο σπίτι όπου μεγαλώνουμε.

Τι μαθαίνει ένα παιδί για την αγάπη;

Ότι ο άντρας πρέπει να ελέγχει τη γυναίκα;
Ότι η γυναίκα πρέπει να ανέχεται τα πάντα για να «κρατήσει το σπίτι»;
Ότι ο θυμός δικαιολογεί προσβολές;
Ότι η απόρριψη είναι ταπείνωση;
Ότι το «όχι» σημαίνει «προσπάθησε περισσότερο»;

Ή μαθαίνει κάτι εντελώς διαφορετικό;

Ότι ο σύντροφός μας είναι ξεχωριστός άνθρωπος και όχι κτήμα μας.

Ότι το «όχι» σημαίνει όχι.

Ότι μπορούμε να ζηλέψουμε χωρίς να ελέγξουμε.

Ότι μπορούμε να θυμώσουμε χωρίς να τρομοκρατήσουμε.

Ότι μπορούμε να πονέσουμε από έναν χωρισμό χωρίς να μετατρέψουμε τον πόνο μας σε τιμωρία για τον άλλον.

Αυτές οι αξίες δεν γεννιούνται ξαφνικά όταν κάποιος γίνει ενήλικας.

Καλλιεργούνται χρόνια πριν, μέσα στην καθημερινότητα.

Ο πραγματικά δυνατός άνθρωπος

Η κοινωνία για πολλά χρόνια μπέρδεψε τη δύναμη με την επιβολή.

Όμως δύναμη δεν είναι να κάνεις τον άλλον να φοβάται.

Δύναμη είναι να μπορείς να ακούσεις ένα «όχι» και να το σεβαστείς.

Να μπορείς να χάσεις χωρίς να καταστρέψεις.

Να μπορείς να πληγωθείς χωρίς να πληγώσεις επίτηδες.

Να μπορείς να φύγεις χωρίς να απειλήσεις.

Γιατί ο άνθρωπος που χρειάζεται να φυλακίσει την ελευθερία κάποιου άλλου δεν έγινε μεγαλύτερος. Απλώς έκανε τον κόσμο του άλλου μικρότερο.

Να μάθουμε τα παιδιά μας να αγαπούν χωρίς να κατέχουν

Ίσως εδώ να βρίσκεται ένα από τα σημαντικότερα μαθήματα που μπορούμε να δώσουμε στα παιδιά μας.

Να τους μάθουμε ότι:

η αγάπη δεν είναι ιδιοκτησία,
η ζήλια δεν είναι απόδειξη αγάπης,
η απόρριψη δεν είναι προσβολή που απαιτεί εκδίκηση,
ο χωρισμός δεν είναι πόλεμος,
και η ελευθερία του ανθρώπου που αγαπάμε δεν είναι απειλή για εμάς.

Να τους μάθουμε να σέβονται τον άλλον ακόμη κι όταν θυμώνουν.

Και να ξέρουν πως κανένας άνθρωπος δεν χάνει την αξία του επειδή κάποιος άλλος αποφάσισε να φύγει από τη ζωή του.

Η αγάπη δεν λέει «θα σε έχω».
Η αγάπη λέει «σε σέβομαι».

Δεν λέει:

«Αν φύγεις, θα πληρώσεις.»

Λέει:

«Πονάω που φεύγεις, αλλά δεν θα χρησιμοποιήσω τον πόνο μου για να σε καταστρέψω.»

Γιατί ο πολιτισμός μιας κοινωνίας δεν φαίνεται μόνο από το πώς αγαπά όταν όλα πηγαίνουν καλά.

Φαίνεται κυρίως από το πώς συμπεριφέρεται όταν πληγώνεται.

Και ίσως η πιο σημαντική αξία που μπορούμε να αφήσουμε στα παιδιά μας είναι αυτή:

«Ο άνθρωπος που αγαπάς δεν σου ανήκει.
Τον αγαπάς ελεύθερο — ή δεν τον αγαπάς πραγματικά.»

 Όταν ο ένας θέλει και ο άλλος όχι — η δύσκολη τέχνη της διακριτικής απομάκρυνσης

Υπάρχουν σχέσεις που δεν τελειώνουν επειδή κάποιος έκανε κάτι κακό. Απλώς κάποια στιγμή γίνεται φανερό ότι ο ένας αισθάνεται περισσότερα από τον άλλον.

Ο ένας πλησιάζει, ελπίζει, περιμένει ένα μήνυμα, μια συνάντηση, ένα σημάδι. Ο άλλος μπορεί να τον συμπαθεί, να τον εκτιμά, να περνά όμορφα μαζί του, αλλά μέσα του ξέρει πως δεν υπάρχει το ίδιο συναίσθημα.

Και τότε γεννιέται ένα δύσκολο ερώτημα:

Πώς λες «δεν μπορώ να σου δώσω αυτό που θέλεις» χωρίς να γίνεις σκληρός;

Η αλήθεια είναι ότι δεν υπάρχει τρόπος να μην πονέσει καθόλου ο άλλος. Η απόρριψη, ακόμα και όταν γίνεται με τον πιο ευγενικό τρόπο, μπορεί να πονέσει.

Υπάρχει όμως τρόπος να μην τον πληγώσεις περισσότερο με λάθος συμπεριφορά.

Η ειλικρίνεια είναι πιο ευγενική από την ψεύτικη ελπίδα

Όταν ξέρεις ότι δεν θέλεις μια ερωτική σχέση, το πιο τίμιο είναι να το πεις.

Όχι με σκληρότητα.

Όχι με περιφρόνηση.

Αλλά καθαρά.

Θα μπορούσες να πεις:

«Σε εκτιμώ πραγματικά και χαίρομαι που σε γνώρισα. Όμως αισθάνομαι ότι δεν μπορώ να σου ανταποδώσω αυτό που νιώθεις εσύ. Δεν θα ήθελα να σου αφήσω ελπίδες για κάτι που μέσα μου δεν βλέπω να μπορεί να υπάρξει.»

Είναι δύσκολο να το πεις.

Αλλά είναι πολύ πιο ανθρώπινο από το να λες «ποτέ δεν ξέρεις», «ίσως αργότερα» ή «ας δούμε», ενώ μέσα σου έχεις ήδη αποφασίσει.

Μην αφήνεις μια πόρτα μισάνοιχτη μόνο και μόνο επειδή φοβάσαι να την κλείσεις

Μερικές φορές προσπαθούμε να προστατεύσουμε τον άλλον και καταλήγουμε να τον μπερδεύουμε.

Ένα μήνυμα αργά τη νύχτα.

Ένα φλερτ «για πλάκα».

Μια αγκαλιά που δίνει λάθος μήνυμα.

Ένα «μου λείπεις» όταν ξέρεις ότι δεν θέλεις να επιστρέψεις.

Μπορεί για εμάς να είναι μια στιγμή τρυφερότητας. Για τον άλλον όμως μπορεί να γίνει μια καινούργια ελπίδα.

Γι' αυτό, όταν αποφασίζουμε να απομακρυνθούμε, χρειάζεται και η συμπεριφορά μας να συμφωνεί με τα λόγια μας.

Δεν χρειάζεται ghosting

Η απόσταση δεν σημαίνει απαραίτητα ότι εξαφανίζομαι χωρίς εξήγηση.

Το ghosting αφήνει τον άλλον να αναρωτιέται:

«Τι έκανα;»

«Γιατί εξαφανίστηκε;»

«Μήπως υπάρχει ακόμα πιθανότητα;»

Όταν είναι δυνατό και ασφαλές, μια σύντομη και ειλικρινής κουβέντα είναι πολύ πιο καθαρή.

«Δεν θέλω να συνεχίσουμε με αυτόν τον τρόπο. Δεν φταις εσύ και δεν θέλω να σε προσβάλω. Απλώς δεν αισθάνομαι το ίδιο και πιστεύω ότι είναι καλύτερο να κρατήσουμε κάποια απόσταση.»

Δεν χρειάζονται δέκα σελίδες εξηγήσεων.

Μερικές φορές η υπερβολική εξήγηση κάνει τα πράγματα ακόμα πιο δύσκολα.

Και αν ο άλλος επιμένει;

Εδώ χρειάζονται όρια.

Μπορείς να είσαι ευγενικός χωρίς να αλλάξεις την απόφασή σου.

«Καταλαβαίνω ότι σε δυσκολεύει αυτό που σου λέω και λυπάμαι που σε στενοχωρώ. Όμως η απόφασή μου δεν αλλάζει. Δεν θέλω να συνεχίσω να σου δίνω την εντύπωση ότι υπάρχει κάτι περισσότερο.»

Δεν χρειάζεται να μπεις σε διαπραγμάτευση για τα συναισθήματά σου.

Το “όχι” δεν χρειάζεται να αποδειχθεί.

Ούτε ο ένας είναι κακός ούτε ο άλλος

Και αυτό ίσως είναι το πιο σημαντικό.

Ο άνθρωπος που αγαπά περισσότερο δεν είναι αφελής ή αξιολύπητος.

Και ο άνθρωπος που δεν ανταποκρίνεται δεν είναι απαραίτητα ψυχρός ή κακός.

Απλώς δύο άνθρωποι μπορεί να βρίσκονται σε διαφορετικό σημείο συναισθηματικά.

Δεν μπορούμε να υποχρεώσουμε την καρδιά μας να αισθανθεί κάτι επειδή ένας υπέροχος άνθρωπος βρίσκεται απέναντί μας.

Μπορούμε όμως να του φερθούμε με αξιοπρέπεια.

Η πραγματική διακριτικότητα

Ίσως τελικά η διακριτικότητα να μην είναι να βρεις έναν τρόπο ώστε ο άλλος να μη στενοχωρηθεί καθόλου.

Αυτό πιθανόν να μην είναι δυνατό.

Η πραγματική διακριτικότητα είναι να του πεις την αλήθεια χωρίς να τον ταπεινώσεις, να βάλεις τα όριά σου χωρίς να τον προσβάλεις και να φύγεις χωρίς να αφήσεις πίσω σου ψεύτικες ελπίδες.

Γιατί μερικές φορές το πιο τρυφερό πράγμα που μπορούμε να κάνουμε για κάποιον είναι να του πούμε ένα καθαρό:

«Δεν μπορώ να σου δώσω αυτό που θέλεις. Και επειδή σε σέβομαι, δεν θέλω να σε κρατήσω περιμένοντας.»

Ίσως πονέσει.

Αλλά κάποια στιγμή ο άλλος θα μπορέσει να γυρίσει πίσω και να πει:

«Τουλάχιστον μου φέρθηκε με ειλικρίνεια.»

Και αυτό, φίλε μου, είναι μια μορφή σεβασμού που αξίζει να υπάρχει στις ανθρώπινες σχέσεις.